Met grote regelmaat herken ik, bij mensen die te maken hebben (gehad) met levensbepalend verlies, de signalen van hartenpijn. 
Een gebroken hart. 
Dit is niet zomaar een uitspraak want bij iedere vorm van verlies kan je hart echt breken. Wetenschappers noemen dit het gebroken-hart-syndroom. Volgens het Cardiologiecentrum is het een zeldzame vorm van acuut hartfalen door een vermindering van de pompfunctie van het hart. De officiële benaming van het syndroom is Tako-Tsubo-cardiomyopathie, genoemd naar een Japanse ronde pot met brede bodem en smalle hals die wordt gebruikt om inktvissen te vangen. Bij een echo van het hart lijkt de linkerhartkamer namelijk op een dergelijke pot. 
Ook de cardioloog – gespecialiseerd in vrouwenharten – Janneke Wittekoek – schrijft en verteld over het gebroken-hart-syndroom. 

Een gebroken hart.
Herkenbaar!
Op jonge leeftijd brak mijn hart – zonder dat ik het mij bewust was, ontstond letterlijk de hartenpijn van onbeantwoorde liefde. Dat heeft lang doorgewerkt. In mijn omgeving was het onbespreekbaar en de mensen die mij hadden moeten (kunnen) ondersteunen hadden geen idee wat er speelde. Letterlijk en figuurlijk trachtte ik mijn leven met continue hartenpijn in te richten.  

Daar waar artsen aangeven dat een gebroken hart veelal vrouwen treft, kom ik de laatste tijd opvallend veel mannen tegen die in alle openheid mij hun hartenpijn toevertrouwen.  
Zo sprak ik onlangs een man die na een heftige levensbepalende ervaring ook problemen met zijn hart kreeg. Ik benoemde direct hartenpijn en hij werd even stil om dit vervolgens te beamen. Hij werd het zich ineens bewust. Een gebroken hart.
Dit kwam ook eens ter spraken in een gesprek met een collega-ondernemer die aangaf enorme liefdesverdriet te hebben gehad toen zijn eerste liefde het uitmaakte. Hij heeft zich een periode niet meer durven te binden. Twintig jaar later en inmiddels heel gelukkig met zijn vrouw, voelde hij – tijdens ons gesprek – toch weer even die stekende hartenpijn van toen. Weer een andere man kent in zijn leven grote verlieservaringen die gepaard (zijn ge) gaan met de nodige hartproblemen … zijn overlevingsstrategie is om gewoon positief door te gaan als zich weer een verlieservaring stapelt bovenop al het anderen. Een andere ervaring is die van een man die geen intieme relaties meer is aangegaan nadat zijn vrouw hem tien jaar geleden heeft verlaten. Hij is er nog steeds kapot van zoals hij dit zelf verwoord. Zijn hart is gebroken. 

Ik houd mijn hart vast: een uitspraak die de meeste van ons kennen echter de precieze oorsprong is volgens Copilot niet te achterhalen. De betekenis wel: bij groot verlies, veranderingen of intense schrik kunnen hartkloppingen ontstaan. Met de angst voor wat gaat komen, houd je figuurlijk (in sommige gevallen grijp je naar je hart) je hart vast. Ik vertaal dit vrij naar je hart vasthouden zodat het niet-volledig uit elkaar valt als het breekt.

Levensbepalend verlies, een gebroken hart en hartenpijn gaan hand-in-hand en ervaren gezamenlijk de stapeling van het verlies-na-verlies. Vandaar de heftigheid van het continue gemis. Dit heeft dan ook ruimte nodig om te herstellen. Om te helen. En wat mij betreft op de Japanse wijze … ook wel Kintsugi genoemd. Je moet de opgelopen barst, de scheur, het gedeelte dat gebroken is, zorgvuldig behandelen met Maki-e lijm van goud, zilver of platina. Het gebroken hart heeft Maki-e nodig om te hechten. En daar moet je de goed de ruimte voor nemen. Keer-op-keer …
want het hart zal gedurende het leven meerdere scheurtjes oplopen en vraagt telkens om een zorgvuldige herstelruimte. Voordat het er echt mee stopt.

Herstellen van een gebroken hart, het doorleven van de pijn en ondertussen goed voor jezelf zorgen en steun vinden bij de mensen om je heen. Want zelfliefde en het toelaten van de omarming door de ander zijn belangrijke bestandsdelen van de samengestelde maki-e, de lijm waarmee Kintsugi met alle liefde van de wereld zorgvuldig wordt ingezet.  

De afgelopen jaren heb ik de ruimte genomen om te helen van mijn gebroken hart: alle scheurtjes – oud, vers, diep, groot, klein, oppervlakkig … met mijn eigen samengestelde Maki-e zorgvuldig hersteld. En hoewel de littekens zichtbaar, maakt het gouden randje ontstaan door de Maki-e lijm, het de moeite waard er blijvend naar te kijken en ervaar ik de wijsheid van het verlies.
Gevuld met zelfliefde heb ik dit kunnen doorleven.
En dat gun ik eenieder van ons!