We realiseren het ons onvoldoende op welke wijze verlies wordt ervaren na het afwijzen van de ander.

Onlangs sprak ik met een ervaringsdeskundige op dit gebied. En zij gaf aan, dat het grootste verlies van afwijzing is het verlies aan het vertrouwen in zichzelf. Zij verliest zichzelf door de continue afwijzing die zij ervaart.
De afwijzingen maken haar onzeker, trekt het fundament van haar welzijn onder haar voeten vandaan waardoor zij wankelt, uit balans raakt en moeite heeft om staande te blijven. En zoals zij aangeeft, de ene keer heeft de afwijzing geen persoonlijke lading, de andere keer komt het binnen: tot diep in haar ziel voelt zij zich waardeloos. Ze mag niet meedoen.

Afwijzing,
is zo ingeburgerd in onze masculiene-hokjes-maatschappij. Je hoort erbij of niet. Bij de vrouw in kwestie begon het al bij haar geboorte. Onwelkom op deze wereld ging zij de strijd aan met haar omgeving. Dat heeft haar staande gehouden, ze heeft leren vechten en een plek in het gezin, op school en later in de maatschappij verovert. Bij ieder levensbepalend verlies (waaronder afwijzing) ging zij nog harder vechten. Het stapelende effect gaf haar de voedende energie om in beweging te blijven.
Hoewel zij ogenschijnlijk succesvol leek, voelde zij het verlies van het worden afgewezen keer-op-keer heftiger en werd hierdoor steeds eenzamer. Aan de vergadertafels, in de liefde en in haar omgeving. Zij kwam tot ontdekking dat zij dit zelf in stand hield.
Althans, zij ervaart dat als zij de teugels enigszins losser laat, de afwijzing nog harder binnenkomt. Het oude patroon herhaalt zich. Iedere keer opnieuw.

En op een dag kwam zij bij mij met de vraag, hoe doorbreek ik dit? Hoe transformeer ik verlies door afwijzing naar het volwaardige zelfbeeld.

Die terechte vraag is echter veel complexer dan het lijkt. Temeer omdat afwijzing ook zo diepgeworteld vastzit in onze samenleving. Pas je bij je geboorte binnen de-zeven-vinkjes (een must read boek van Joris Luyendijk), dan zul je niet of nauwelijks te maken krijgen met afwijzing: discriminatie, buitensluiten, ongelijkheid, apartheid …
Sterker nog, tot aan je dood is er voldoende ruimte voor alles dat-en-wat je wenst.

Val je echter buiten het selecte groepje van de zeven-vinkjes, dan wordt het lastig. Je kunt je in deze exclusieve wereld  proberen in te vechten (want dat is wat je in deze cultuur moet doen) en dan toch,
op het moment van de waarheid ben je niet meer een van hen. Publieke voorbeelden te over en ik laat het aan de lezer over om deze te googelen. De vrouw in kwestie heeft zich ook proberen te verhouden tot de zeven-vinkjes-cultuur; na haar masculiene opvoeding, kreeg zij grip binnen een winstgedreven bedrijf, met een titel waarmee zij de buitenwereld kon beïnvloeden, woonde zij op een prachtige plek en werkte veel uur. Want dat hoorde er ook bij: 24/7 available, dag en nacht aan en vooral geen emoties tonen!  
In de liefde idem-dito. Hoewel het begrip manospfere nog-niet zo benoemd werd, was het duidelijk dat zij zich moest schikken naar de wil van haar partner. Dit om het nog een beetje gezellig te houden. Want afgewezen worden lag continu op de loer in deze relatie.
En dat gevoel bleek werkelijkheid te worden. Haar man, tevens zakenpartner, koos op een gegeven moment voor een jongere vrouw, die heel clichématig een van zijn medewerkers was. Dat was heftig. Temeer omdat zij samen met haar man het bedrijf had opgezet en dus moest gaan samenwerken met de nieuwe liefde van haar ex-man. Zij kon niet anders dan ook haar levenswerk achter zich te laten. En hoe vindt zij nu haar eigen patroon-doorbrekende weg? 

Het lijkt zo eenvoudig … dit vijfkoppige monster van afwijzing uit te roeien.
En terwijl we er op deze wijze met elkaar over spraken, realiseerden wij ons dat het willen uitroeien van iets ook onder de noemer afwijzing valt. Bijzonder hoe dit werkt. Bijzonder hoe dit in onze taal, denkwijze en DNA verweven is.    

Ook in mijn leven overigens. Ik ben ook bekend met afgewezen worden. En kan dit ook als verlies ervaren en er dan mijzelf vechtend doorheen worstelen.
In mijn omgeving hebben overigens veel andersoortigen (ten opzichte van de zeven-vinkjes) met het thema afwijzing (in de brede zin van het woord) te maken. Je zou toch bedenken dat deze meerderheid …
want echt,
met deze andersoortigen vormen we de meerderheid,
je zou toch kunnen bedenken dat deze meerderheid het echt zat is. Dat we met elkaar de weg naar een inclusieve samenleving al lang geleden ingeslagen zijn.

Helaas lijkt een agressieve tegenbeweging het geval: in het groot en dus ook in de persoonlijke levens van ons allen. Op afschuwelijke wijzen gaan wij om met alles dat-en-wat leeft en beeft. We doen dit mondiaal, internationaal, nationaal, lokaal en binnen onze eigen muren. De zeven-vinkjes bepalen de richting en degene die graag tot deze groep behoort, loopt er als een makke schaap achteraan.

Hoewel, er toch ook weer een andere tegenbeweging op gang komt. Want ook die gaan – gezamenlijk en massaal de straat op en zoeken steun bij elkaar. Of het nu gaat om de groep Israëlische & Palestijnse moeders die hand in hand door de straten van Jeruzalem lopen om vrede te bewerkstelligen, de vrouwen in Iran die hun hoofddoeken afdeden, de jongeren in Albanië die het niet accepteren dat hun kust verkracht wordt door macht, de hartverwarmende woorden op al die ansichtkaarten naar de tijdelijke opvang voor een groep vluchtelingen in Loosdrecht …
we zoeken elkaar op en zetten onze gezamenlijke kracht in om de vastgeroeste patronen en ingeprente angstaanjagende ideeën van de zeven-vinkjes te doorbreken.

We (de ervaringsdeskundige en ik) kwamen tot de conclusie dat daar de beweging voor een positieve richting zich moet en kan manifesteren.
Met dit in ons achterhoofd zagen we ook hoe we onze eigen gedachtepatroon kunnen doorbreken. Op haar vraag aan mij vond deze krachtige vrouw haar eigen manifesterende oplossing en dat is wat mij betreft de grootste winst van dit verhaal. De zeven-vinkjes zoeken hun bevestiging in de buitenwereld, en zij – als andersoortige treft deze kracht in haarzelf en gaat ermee naar buiten. We gaan zeker nog van haar horen!

Als de grote meerderheid hebben we overigens nog een lange weg te gaan … laten we starten met het nemen van de ruimte om van het ervaren verlies onze gezamenlijke winst te maken. Samen bij machte te zijn om eenieder in zijn/haar/hen eigen kracht te zien en deel te laten nemen aan de samenleving.

SAMEN
LEVING!

Wat doen we elkaar toch aan …
Verlies zit in een klein hoekje, geef het de ruimte om te ontsnappen en maak er je winst van. Zodat het mag bijdragen aan de winst voor ons allen. Zodat naast jou ook de ander volwaardig kan bijdragen aan onze samenleving.